Sylvia van der Wild werkte ruim dertig jaar als psycholoog en dyslexiedeskundige. Ze hielp duizenden kinderen met leesproblemen, maar kwam er pas tijdens haar studie achter dat ze zelf ook dyslexie heeft. De ontdekking van luisterboeken veranderde haar leven. “Ineens kon ik weer lezen. Dat voelde als een enorme bevrijding.”
“Veel kinderen met dyslexie houden wél van verhalen. Maar niet van de strijd die ze moeten leveren om geschreven tekst te lezen.”
Door de jaren heen ontdekte Sylvia een opvallend patroon. Kinderen met dyslexie gaven vaak aan dat ze niet van lezen hielden. Toch genoten ze volop van verhalen wanneer iemand anders ze voorlas. “Dat zegt eigenlijk alles”, vertelt ze. “Veel kinderen met dyslexie houden wél van verhalen. Maar niet van de strijd die ze moeten leveren om geschreven tekst te lezen.”
Jarenlang zonder verklaring
Toen Sylvia opgroeide, was dyslexie nog nauwelijks bekend. Op de basisschool had ze een hekel aan lezen. Bij dictees maakte ze soms tientallen fouten. Toch viel het niemand echt op. “Ik kon veel compenseren. Daardoor dachten mensen niet direct aan een leesprobleem. Zelf dacht ik vooral dat ik dom was.”
Ook tijdens haar studie psychologie bleef lezen een uitdaging. Vooral de Engelstalige studieboeken kostten haar enorm veel moeite. Pas tijdens een stage op een school voor kinderen met leerproblemen viel het kwartje. “Ik zag kinderen die precies dezelfde problemen hadden als ik.” Die ontdekking bracht opluchting. Eindelijk was er een verklaring voor iets waar ze haar hele leven tegenaan was gelopen. “Je begrijpt opeens dat je niet lui bent en niet dom. Je brein werkt gewoon anders.”
Een wereld die opengaat
Kort daarna hoorde Sylvia voor het eerst over luisterboeken. Een collega vertelde haar dat mensen met dyslexie boeken konden lenen in gesproken vorm. “Ik ben direct naar de bibliotheek gereden en heb me aangemeld. Nu kon ik eindelijk weer genieten van verhalen zonder voortdurend te hoeven worstelen met letters.”
Sindsdien zijn luisterboeken een vast onderdeel van haar leven. Niet alleen romans, maar ook tijdschriften, informatieve boeken en tegenwoordig podcasts, webinars en online lezingen. “Luisteren geeft me toegang tot informatie én ontspanning. Het maakt dat ik mee kan blijven doen.”
Meer dan een leesprobleem
Volgens Sylvia wordt dyslexie nog steeds regelmatig onderschat. Veel mensen denken vooral aan spellingproblemen, terwijl de gevolgen veel verder reiken. “Je draait cijfers om, hebt moeite met namen onthouden, verwisselt links en rechts of leest iets anders dan er daadwerkelijk staat.” Zelf merkt ze dat nog dagelijks. Zelfs nu ze met pensioen is en in Spanje woont, komt ze dezelfde uitdagingen tegen bij het leren van Spaans.
Maar het grootste probleem blijft volgens haar het misverstand dat dyslectische kinderen niet hard genoeg zouden werken. “Ze zijn niet lui. Ze zijn vaak gewoon veel sneller moe. Alles kost meer energie.” Dat heeft gevolgen voor het zelfvertrouwen. Veel kinderen krijgen jarenlang het gevoel dat ze tekortschieten. “Dat doet iets met je. Je gaat aan jezelf twijfelen.”
Toegang tot de wereld
Juist daarom vindt Sylvia toegankelijke leesvormen zo belangrijk. Luisterboeken helpen niet alleen bij school of studie, maar bieden ook toegang tot verhalen, kennis en ervaringen. “Via boeken leer je hoe andere mensen leven, hoe vriendschappen werken, wat er in de wereld gebeurt. Als je niet kunt lezen, mis je veel meer dan alleen tekst.”
Ze ziet nog steeds dat veel volwassenen met dyslexie niet weten welke mogelijkheden er zijn. Daardoor laten ze lezen soms helemaal los. “Dat vind ik ontzettend jammer. Er zijn tegenwoordig zoveel manieren om te lezen. Via luisterboeken, apps en gesproken tijdschriften. Je hoeft jezelf die wereld niet te ontzeggen.”
De boodschap van Sylvia
Sylvia hoopt vooral dat kinderen en volwassenen met dyslexie zichzelf niet onderschatten. “Dyslexie betekent niet dat je minder slim bent. Je leert en verwerkt informatie op een andere manier.” En voor scholen, ouders en de samenleving heeft ze een duidelijke boodschap: “Kijk verder dan cijfers en spelling. Zie de talenten die iemand heeft. Als je rekening houdt met verschillende manieren van leren en lezen, krijgen veel meer mensen de kans om te laten zien wat ze kunnen.” Want één ding weet Sylvia inmiddels zeker: “Verhalen zijn er voor iedereen. Soms heb je alleen een andere manier nodig om ze tot je te nemen.”
Ook Interessant
‘Op mijn werk kan ik alles, thuis loop ik vast’
‘Lezen is mijn toegang tot de wereld’
‘De beperking zit niet in mij, maar in hoe het geregeld is’
